Wykaz grzybów dopuszczonych do obrotu w 2026 roku

Największą zmianą obowiązującą od 18 stycznia 2026 r. jest usunięcie z wykazu lakówki ametystowej (Laccaria amethystina). W nowym wykazie pozycja nr 23 została uchylona, dlatego numeracja przechodzi bezpośrednio z 22 na 24. Samo rozporządzenie nie podaje przyczyny tej zmiany, jednak lakówka ametystowa od wielu lat była wskazywana przez naukowców jako gatunek mogący kumulować znaczne ilości arsenu, co mogło mieć wpływ na decyzję o wykreśleniu jej z listy grzybów dopuszczonych do sprzedaży.

Warto również wiedzieć, że wykaz obejmuje nie tylko popularne grzyby leśne, takie jak prawdziwki, podgrzybki, kurki czy rydze. Znajdziemy w nim również wiele gatunków uprawnych oraz egzotycznych, między innymi shiitake, boczniaka różowego, boczniaka cytrynowego, trufle, soplówkę jeżowatą czy grzyby mun. Część z nich może pochodzić wyłącznie z upraw lub z importu, co zostało wyraźnie określone w przepisach.

Pełna lista grzybów dopuszczonych do obrotu w 2026 roku

1. Boczniak cytrynowy
2. Boczniak florydzki
3. Boczniak łyżkowaty
4. Boczniak mikołajkowy*
5. Boczniak ostrygowaty
6. Boczniak różowy
7. Bokownik wiązowy
8. Borowik szlachetny (prawdziwek – wszystkie odmiany)
9. Czernidłak kołpakowaty
10. Czubajka kania
11. Gąska zielonka
12. Gąsówka fioletowawa
13. Gęśnica indyjska
14. Kolczak obłączasty
15. Koźlarz babka (wszystkie odmiany)
16. Koźlarz czerwony (wszystkie odmiany)
17. Koźlarz grabowy
18. Lakownica żółtawa*
19. Lejkowiec dęty
20. Lejkówka wonna
21. Łuskwiak nameko*
22. Łuszczak zmienny*
23. Pozycja uchylona (do 2025 r. – lakówka ametystowa)
24. Maślak pstry
25. Maślak sitarz
26. Maślak ziarnisty
27. Maślak zwyczajny
28. Maślak żółty
29. Mleczaj późnojesienny (jodłowy)
30. Mleczaj rydz
31. Mleczaj smaczny
32. Mleczaj świerkowy
33. Naparstniczka czeska*
34. Opieńka miodowa
35. Piaskowiec kasztanowaty
36. Piaskowiec modrzak
37. Pieczarka brazylijska
38. Pieczarka dwuzarodnikowa (ogrodowa)
39. Pieczarka lśniąca
40. Pieczarka ogrodowa
41. Pieczarka polna
42. Pieczarka miejska (szlachetna)
43. Pieczarka zaroślowa
44. Pieprznik jadalny (kurka)
45. Pierścieniak uprawny
46. Płachetka zwyczajna
47. Płomiennica zimowa
48. Pochwiak wielkopochwowy*
49. Podblaszek (Buna shimeji)
50. Podgrzybek brunatny
51. Podgrzybek zajączek
52. Podgrzybek złotawy
53. Polówka wiązkowa
54. Siedzuń sosnowy
55. Soplówka bukowa*
56. Soplówka jeżowata*
57. Smardz jadalny*
58. Smardz stożkowaty*
59. Trufla Borcha (trufla biaława)
60. Trufla chińska
61. Trufla czarnozarodnikowa
62. Trufla letnia
63. Trufla zimowa
64. Trzęsak morszczynowaty
65. Twardnik japoński (Shiitake)*
66. Twardzioszek przydrożny
67. Uszak bzowy
68. Uszak gęstowłosy (grzyby mun)*
69. Zimówka aksamitnotrzonowa
70. Żagiew wielogłowa*
71. Żagwica listkowata*
72. Żółciak siarkowy

* Gatunek dopuszczony wyłącznie z uprawy, z importu lub objęty dodatkowymi ograniczeniami określonymi w rozporządzeniu.

Najważniejsze zmiany w wykazie grzybów dopuszczonych do obrotu w 2026 roku

Choć tekst jednolity rozporządzenia opublikowany w 2026 roku nie wprowadza rewolucyjnych zmian, warto zwrócić uwagę na kilka istotnych kwestii, które mają znaczenie zarówno dla grzybiarzy, jak i osób prowadzących skup, handel czy przetwórstwo grzybów.

1. Lakówka ametystowa zniknęła z wykazu

Najgłośniejszą zmianą jest wykreślenie lakówki ametystowej (Laccaria amethystina) z listy grzybów dopuszczonych do obrotu. W obowiązującym wykazie pozycja nr 23 została uchylona, dlatego numeracja przechodzi bezpośrednio z 22 na 24.

Samo rozporządzenie nie podaje przyczyny tej decyzji. Wiadomo jednak, że lakówka ametystowa jest gatunkiem, który może kumulować znaczne ilości arsenu pobieranego z gleby. Z tego względu od lat budziła zainteresowanie naukowców zajmujących się bezpieczeństwem żywności i toksykologią grzybów.

2. Nadal nie każdy grzyb jadalny można sprzedawać

To jedna z najczęściej powtarzanych pomyłek. Fakt, że grzyb jest jadalny, nie oznacza, że można go legalnie sprzedawać.

Przykładowo wiele dobrze znanych grzybów jadalnych, spotykanych w atlasach grzybów, nie znajduje się w wykazie Ministra Zdrowia. Oznacza to, że mogą być zbierane na własny użytek, ale nie powinny być przedmiotem obrotu handlowego.

3. Część gatunków może pochodzić wyłącznie z upraw lub importu

Przepisy wyraźnie wskazują, że niektóre grzyby nie mogą być pozyskiwane z dzikich stanowisk w Polsce. Dotyczy to m.in.:

• boczniaka mikołajkowego,
• lakownicy żółtawej (reishi),
• łuskwiaka nameko,
• pochwiaka wielkopochwowego,
• soplówek,
• twardnika japońskiego (shiitake),
• uszaka gęstowłosego (grzyby mun),
• żagwicy listkowatej.

Gatunki te mogą być wprowadzane do obrotu wyłącznie na zasadach określonych w rozporządzeniu – najczęściej z upraw lub z importu.

4. Smardze nadal pod szczególnymi zasadami

Smardz jadalny i smardz stożkowaty pozostają na liście, jednak ich sprzedaż jest ograniczona. Mogą pochodzić wyłącznie z terenów ogrodów, upraw ogrodniczych, szkółek leśnych, terenów zielonych lub spoza terytorium Polski. Rozwiązanie to ma związek z ochroną dzikich populacji tych cennych grzybów.

5. Dokument obejmuje nie tylko grzyby leśne

W wykazie znajdziemy zarówno gatunki powszechnie zbierane w polskich lasach, jak i grzyby uprawne oraz egzotyczne. Oprócz prawdziwków, kurek, podgrzybków czy rydzów znajdują się w nim również:

• shiitake,
• grzyby mun,
• nameko,
• boczniak różowy,
• boczniak cytrynowy,
• trufle,
• soplówka jeżowata,
• gęśnica indyjska.

Pokazuje to, że wykaz jest dostosowany nie tylko do tradycyjnego grzybiarstwa, ale również do współczesnego rynku spożywczego i upraw specjalistycznych.

6. Handel grzybami nadal wymaga spełnienia określonych wymagań

Sam fakt, że dany gatunek znajduje się w wykazie, nie oznacza jeszcze, że można go dowolnie sprzedawać. Grzyby świeże przeznaczone do obrotu muszą spełniać wymagania jakościowe, a w wielu przypadkach wymagane jest ich sprawdzenie przez klasyfikatora grzybów lub grzyboznawcę, którzy wystawiają odpowiedni atest. Rozporządzenie określa również zasady dotyczące przetworów grzybowych, suszenia, mrożenia, marynowania oraz wzory atestów stosowanych w handlu.